Σεμινάριο | Η Σχολή της Φρανκφούρτης και η Κριτική Θεωρία

| 10 συναντήσεις || 20 ώρες |

| Διαδικτυακό σεμινάριο ασύγχρονης παρακολούθησης |

Αναλυτικό περιεχόμενο:

1: Η δημιουργία τού «Ινστιτούτου Κοινωνικών Ερευνών» και η πρώιμη ιστορία του ως το 1930.
2: Το διεπιστημονικό πρόγραμμα μιας Κριτικής Θεωρίας και ο αξιακά εμποτισμένος υλισμός τού Max Horkheimer.
3: Κριτική τού επιστημονισμού και του βουλησιαρχικού ανορθολογισμού. H κοινωνιολογία τής λογοτεχνίας τού Leo Löwenthal.
4: Η φιλοσοφία τής μουσικής και τα πρώιμα γραπτά τού Theodor W. Adorno. Τα φιλοσοφικά γραπτά τού Herbert Marcuse.
5: H σκέψη τού Walter Benjamin.
6: Οι πολιτικές αναλύσεις τής Σχολής. Οι εμπειρικές κοινωνιοψυχολογικές έρευνες.
7: Η ενσωμάτωση της ψυχανάλυσης.
8: Η Διαλεκτική τού διαφωτισμού (M. Horkheimer/ T.W. Adorno).
9: Το φιλοσοφικό έργο τού Theodor W. Adorno μετά το 1950.
10: Ο Jürgen Habermas και η λεγόμενη «δεύτερη γενιά» τής Σχολής.


Το διαδικτυακό σεμινάριο είναι ασύγχρονο, το περιεχόμενο και η πρόσβαση στο υλικό του σεμιναρίου είναι διαθέσιμα οποιαδήποτε στιγμή επιθυμείτε για δύο μήνες από την εγγραφή σας.


Δηλώσεις συμμετοχής: εδώ

Κόστος: 120 ευρώ (περιλαμβάνεται ΦΠΑ 24%)

Εγγραφή: ολοκληρώστε την εγγραφή σας στο διαδικτυακό σεμινάριο με την κατάθεση του αντίστοιχου ποσού στην τράπεζα πειραιώς:

IBAN GR1001722020005202092537315 (στην αιτιολογία βάζετε το όνομά σας και αυτό του σεμιναρίου)

Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου δίνονται βεβαιώσεις παρακολούθησης


Σύντομο βιογραφικό του εισηγητή:

Ο ΦΩ­ΤΗΣ ΤΕΡ­ΖΑ­ΚΗΣ γεν­νή­θη­κε το 1959 στην Πά­τρα. Έχει εργαστεί πολλά χρόνια στον χώρο του βιβλίου (ως εκδότης, επιμελητής σειρών και μεταφραστής), και ε­ρευ­νη­τι­κά, στο πλαί­σιο σε­μι­να­ρί­ων, σε διάφορους το­μείς των Επιστημών του Ανθρώπου. Α­πό το 1992 ως το 2001 συνδιορ­γά­νω­νε, με τον Μάριο Μπέγζο, το ανεξάρ­τη­το Θρη­σκειο­λο­γι­κό Σε­μι­νά­ριο που το 1997 ο­δή­γη­σε στη δημιουρ­γί­α της Εταιρεί­ας Θρησκειο­λο­γικών Ε­ρευ­νών (της ο­ποί­ας χρη­μά­τι­σε διαδοχικά γραμ­μα­τέ­ας και πρόεδρος), και ή­ταν από τους βα­σι­κούς συ­ντά­κτες του Θρησκειο­λο­γι­κού Λε­ξι­κού στα Ελ­λη­νι­κά Γράμ­μα­τα.

Σχετικά με τη Σχολή της Φρανκφούρτης έχει δημοσιεύσει:

Προσωπικά γραπτά:

Αφιέρωμα: «Η αισθητική θεωρία τής Σχολής τής Φραγκφούρτης», επιμ. Γ. Σαγκριώτης & Φ. Τερζάκης, περ. Πλανόδιον 23 (Αθήνα 1996)
Φιλοσοφικός ρεφορμισμός. Προβλήματα διαλεκτικής και ολότητος στη φιλοσοφία και την πολιτική θεωρία τού Jürgern Habermas (Αθήνα: Έρασμος, 1996)
«Η πρόοδος ως θυσία, και οι έννοιες της μίμησης και του οργίου στη σύγχρονη θεωρία», στο Φώτης Τερζάκης, Τα ονόματα του Διονύσου. Προαναγγελίες μιας διαρκώς ματαιούμενης έλευσης (Οξύ: Αθήνα 2000)

«Ο Αντόρνο και το ζήτημα της τζαζ», στο Φώτης Τερζάκης, Τα ονόματα του Διονύσου. Προαναγγελίες μιας διαρκώς ματαιούμενης έλευσης (Οξύ: Αθήνα 2000)
«Από τη φιλοσοφία της γλώσσας τού Βάλτερ Μπένγιαμιν στη Διαλεκτική τού διαφωτισμού και στην Αισθητική θεωρία τού Αντόρνο», στον συλλογικό τόμο, Κριτική θεωρία: παράδοση και προοπτικές (Αθήνα: Νήσος 2003)
«Η Αισθητική ως ιστορικοφιλοσοφική κατηγορία: από τη μεγάλη Αισθητική τού Χέγκελ στην Αισθητική θεωρία τού T.W. Adorno», στο Φώτης Τερζάκης, Τροχιές τού αισθητικού. Η ιστορική σύσταση μιας αισθητικής φιλοσοφίας και ο ανθρωπολογικός της ορίζοντας (futura: Αθήνα 2007)

«Η βαρύτητα του αισθητικού πεδίου στη Σχολής τής Φραγκφούρτης, και ορισμένα παράλληλα μοτίβα στον Walter Benjamin Martin Heidegger», στο Φώτης Τερζάκης, Τροχιές τού αισθητικού. Η ιστορική σύσταση μιας αισθητικής φιλοσοφίας και ο ανθρωπολογικός της ορίζοντας(futura: Αθήνα 2007)
Ερμηνευτικά για τη Σχολή τής Φραγκφούρτης (Αθήνα: Αλεξάνδρεια 2009)

Μεταφράσεις:

Theodor W. Adorno, Η κοινωνιολογία τής μουσικής (Νεφέλη: Αθήνα 1997)

Max Horkheimer Οι Εβραίοι και η Ευρώπη (Έρασμος: Αθήνα 2006)

Martin Jay, Η διαλεκτική φαντασία. Ιστορία τής Σχολής τής Φραγκφούρτης και του Ινστιτούτου Κοινωνικής Έρευνας, 1923-1950 (Αλεξάνδρεια: Αθήνα 2009)
Συλλογικό [επιμ. Φ. Τερζάκης], Theodor W. Adorno ή στοχαστής σε χαλεπούς καιρούς, Futura (2013)

Walter Benjamin, Το έργο τέχνης στην εποχή τής τεχνολογικής του αναπαραγωγιμότητας (Επέκεινα: Τρίκαλα 2013)

Herbert Marcuse, «Η οικολογία και η κριτική τής σύγχρονης κοινωνίας», στο Marcuse – Negri – Nietzsche – Robespierre, Κείμενα φιλοσοφίας, επιμέλεια-επίμετρο: Δημήτρης Λαμπρέλλης (Παπαζήση: Αθήνα 2013)
Theodor W. Adorno, Τα άστρα κάτω στη γη. Κοινωνιοψυχολογική μελέτη τής λαϊκής αστρολογίας (β΄ έκδ. Ηριδανός: Αθήνα 2014)

Theodor W. Adorno, Δοκίμια κριτικής τής ψυχανάλυσης (Επέκεινα: Τρίκαλα 2015)

Walter Benjamin, Δοκίμια φιλοσοφίας τής γλώσσας (β΄ έκδ. Ηριδανός: Αθήνα
2016).

Επίσης, έχει δη­μο­σιεύ­σει ε­κτε­τα­μέ­νο αριθ­μό δο­κι­μί­ων και κρι­τι­κών σε ποικίλα έ­ντυ­πα (Ση­μειώ­σεις, Λε­βιά­θαν, Ήχος, Πλα­νό­διον, Πανοπτικόν, κ.ά.) και συ­νερ­γα­στεί κα­τά περιόδους ως βιβλιοκριτι­κός ή πολιτικός αρθρογράφος με τις ε­φη­με­ρί­δες Ελευθεροτυ­πί­α, Καθημερινή, Αυ­γή και Ο Δρόμος της Αριστεράς· έχει επίσης δι­δάξει μετάφρα­ση φι­λο­σο­φί­ας στο Αγ­γλι­κό Τμή­μα του Ευρωπα­ϊ­κού Κέ­ντρου Μετάφρασης (ΕΚΕ­ΜΕΛ). Από το 2005, έχει ιδρύσει ένα θεσμό εναλλακτικής επιμόρφωσης, το Κέντρο Διαπολιτισμικών Σπουδών (και, από το 2009, Εταιρεία Διαπολιτισμικών Σπουδών), στα πλαίσια του οποίου παραδίδει σειρές μαθημάτων στην ιστορία τής φιλοσοφίας και των πολιτικών ιδεών, αισθητική, συγκριτική θρησκειολογία και ανθρωπολογική/ψυχαναλυτική θεωρία. Το δημοσιευμένο του έργο περιλαμβάνει ποίηση, ταξιδιωτική πρόζα, δοκίμια και μεταφράσεις.

Αναλυτική εργογραφία και αρθρογραφία στον παρακάτω σύνδεσμο από τον προσωπικό του ιστότοπο εδώ.


Για περισσότερες πληροφορίες: info@dipke.org

Διεπιστημονικό Ινστιτούτο Περιβαλλοντικών και Κοινωνικών Ερευνών
Θεσσαλονίκη

dipke.org

Σεμινάριο | Κρίση και υπαρξιακή αβεβαιότητα στην κοινωνική θεωρία

Διάρκεια σεμιναρίου: 13 Νοεμβρίου – 15 Ιανουαρίου 2019 (8 συναντήσεις/ 16 ώρες)

Δηλώσεις συμμετοχής στη φόρμα εδώ

Περιγραφή σεμιναρίου:

Στο σεμινάριο θα αναλυθούν οι βασικές ιδέες από κάποιες βασικές πολιτικές ιδεολογίες όπως ο φιλελευθερισμός και ο σοσιαλισμός. Πιο συγκεκριμένα, θα αναλυθεί μεταξύ άλλων το πώς βλέπουν το αίτημα της κοινωνικής αλλαγής, πώς αντιλαμβάνονται το πρόταγμα της δημοκρατίας, και το πώς αναλύουν και σε ποιό βαθμό τη σύγκρουση συμφερόντων, την κρίση και την αβεβαιότητα που βιώνουμε στο σύγχρονο καπιταλισμό.

Θα δούμε πως ο φιλελευθερισμός δεν ασπάζεται την ελεύθερη οικονομία, όπως υπάρχει η γενική εντύπωση, αλλά θέλει να εφαρμόσει μια θεωρία αναδιανεμητικής δικαιοσύνης που θα εξισορροπεί τις κοινωνικές αντιθέσεις. Στην ανάλυση του σοσιαλισμού θα εστιάσουμε στην ερμηνεία του κριτικού-ανοιχτού μαρξισμού που είναι γενικά μια άγνωστη και αιρετική ερμηνεία η οποία συγκρούεται με την επικρατούσα λενινιστική. Θα δούμε πως ο φετιχισμός αναλύεται ως διαδικασία και το κράτος ως μορφή φετίχ. Ο Νίτσε θα αναγνωστεί ως ένας κριτικός αντικαπιταλιστής στοχαστής που έρχεται πάρα πολύ κοντά στον Μαρξ, αντίθετα με ό,τι πιστεύουν οι μελετητές του. Θα κλείσουμε με τον Καστοριάδη ως τον τελευταίο ίσως κριτικό στοχαστή πού έκανε μια πολύ σοβαρή προσπάθεια να διαμορφώσει μια σοσιαλιστική θεωρία με κέντρο την έννοια του φετιχισμού και της φαντασίωσης

Αναλυτικό περιεχόμενο:

1η συνάντηση: Ο αυτορρυθμιζόμενος καπιταλισμός. Η ελευθερία στον J.S. Mill και ο εξισωτικός φιλελευθερισμός του J. Rawls – Τετάρτη 13 Νοεμβρίου (7μμ-9μμ)

2η συνάντηση: Η ελεύθερη οικονομία στον νεοφιλελευθερισμό των M. Friedman και F. Hayek – Τετάρτη 20 Νοεμβρίου (7μμ-9μμ)

3η συνάντηση: Η υπαρξιακή ανωμαλία στον καπιταλισμό και ο αναποδογυρισμένος κόσμος στη σκέψη του Karl Marx – Τετάρτη 27 Νοεμβρίου (7μμ-9μμ)

4η συνάντηση: Η αποφετιχοποίηση της αστικής κουλτούρας στην κριτική θεωρία των M. Horkheimer και T. Adorno – Τετάρτη 4  Δεκεμβρίου (7μμ-9μμ)

5η συνάντηση: Η θεωρία κράτους στον Ν. Πουλαντζά και στον ανοιχτό μαρξισμό του J. Holloway – Τετάρτη 11  Δεκεμβρίου (7μμ-9μμ)

6η συνάντηση: Αλλοτρίωση, αυταπάτη και φετιχισμός στη σκέψη του F. Nietzsche – Τετάρτη 18  Δεκεμβρίου (7μμ-9μμ)

7η συνάντηση: Το κράτος και ο σοσιαλισμός στη σκέψη του Nietzsche. Γιατί ο Nietzsche ασπάζεται τον ανοιχτό μαρξισμό – Τετάρτη 8  Ιανουαρίου (7μμ-9μμ)

8η συνάντηση: Η δημοκρατία στον κοινωνικό στοχασμό του Κ. Καστοριάδη – Τετάρτη 15  Ιανουαρίου (7μμ-9μμ)

Στα μαθήματα θα υπάρχει η δυνατότητα διαδικτυακής παρακολούθησης (livestreaming και ασύγχρονα)

Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου δίνονται βεβαιώσεις παρακολούθησης

Δηλώστε συμμετοχή εδώ

Σύντομο βιογραφικό του εισηγητή:

Ο Βασίλης Γρόλλιος διδάσκει πολιτικές ιδεολογίες του 20ού αιώνα στο Ελληνικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο.
Σπούδασε φιλοσοφία και ιστορία της φιλοσοφίας (μεταπτυχιακό) στο Α.Π.Θ. Απέκτησε το διδακτορικό του δίπλωμα από το τμήμα φιλοσοφίας του Α.Π.Θ. για τη διατριβή του πάνω στη ριζοσπαστική ερμηνεία του φιλελευθερισμού του J.S. Mill. Έκανε μεταδιδακτορική έρευνα στο πανεπιστήμιο του York της Μεγάλης Βρετανίας εστιάζοντας πάνω στην κριτική θεωρία.
Έχει διδάξει σε επιστημονικά ιδρύματα στην Ελλάδα και έχει συμμετάσχει σε διεθνή συνέδρια στη Ρώμη, Άμστερνταμ, Μάνστεστερ, Τορόντο και Πουέμπλα.
Είναι ο συγγραφέας του βιβλίου με τίτλο Negativity and Democracy. Marxism and the Critical Theory Tradition από τον διεθνούς φήμης οίκο Routledge, ενώ άρθρα του έχουν δημοσιευτεί σε σημαντικά διεθνή περιοδικά όπως, Journal of Political Ideologies, Critical Sociology, Capital and Class, Constellations, κ.ά.

Τετάρτη 13 Νοεμβρίου- Τετάρτη 15 Ιανουαρίου 
Ώρα: 19.00 – 21:00

Κόστος συμμετοχής: 80 ευρώ

Δυνατότητα πληρωμής σε δύο δόσεις (η πρώτη δόση θα πρέπει να καταβληθεί πριν την έναρξη του σεμιναρίου και η δεύτερη στις αρχές Δεκεμβρίου)

Για την εγγραφή σας στο σεμινάριο και τη διαδικτυακή σας πρόσβαση στην πλατφόρμα του μαθήματος:

α) κατάθεση στην τράπεζα πειραιώς: IBAN GR1001722020005202092537315 (στην αιτιολογία βάζετε το όνομά σας και αυτό του σεμιναρίου)

β) μεταφορά στο PayPal, στο email: dipke.tiess@gmail.com


Photo credits: Kostis Argyriadis // Graphic design: Alex Chai


Για περισσότερες πληροφορίες: info@dipke.org

Διεπιστημονικό Ινστιτούτο Περιβαλλοντικών και Κοινωνικών Ερευνών
Ι. Δραγούμη 24,
3ος όροφος,
Θεσσαλονίκη
dipke.org